Mobil uygulama yayında — başvurularını yolda takip et.
19 program · 19 üniversite · 16 şehir · Sözel puan türü · 2026-YKS verisi
Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları için taban puanlar, kaç net gerektiği, bölümün son dört yılda nasıl değiştiği ve hangi programların dolmadığı tek sayfada.
Başarı sıranı yaz, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları veren 19 programın hangilerinin sana açık olduğunu gör. Güvenli, hedef ve iddialı olarak ayırıyoruz.
Bölüm Nedir
Kısaca: Azerbaycan, Özbek, Kazak, Uygur ve Türkmen gibi çağdaş Türk lehçelerini ve bu lehçelerle yazılmış edebiyatı inceleyen bir lisans programıdır. Türk dillerinin ortak kökünü ve birbirinden ayrıldığı noktaları karşılaştırmalı olarak öğretir. Adayların çoğu bölümün tek bir ülkenin dilini öğrettiğini sanır; oysa dersler birçok lehçeye yayılır.
Oğuz, Kıpçak, Karluk ve diğer grupların nasıl ayrıldığını, hangi ses ve biçim özelliklerinin lehçeleri birbirinden ayırdığını öğrenirsin. Bir lehçeyi tanımak için bu sınıflandırmanın nasıl kurulduğunu bilmek gerekir.
Türk lehçelerinde ünlü uyumu, ses değişimleri ve ek yapısı üzerine çalışırsın. Aynı kelimenin farklı lehçelerde nasıl söylendiğini karşılaştırmak, derslerin en çok zaman alan kısmıdır.
Azerbaycan, Özbek ve Kazak yazarlarının romanlarını, şiirlerini ve hikâyelerini okursun. Metin okumak yalnızca dil bilgisi değil, yazıldığı dönemin toplumsal sorunlarını da anlamak demektir.
Orhun yazıtlarından başlayarak Eski Türkçenin bugünkü lehçelere nasıl bağlandığını görürsün. Tarihsel dil bilgisi, çağdaş lehçeleri anlamanın anahtarıdır. Yazıtların okunuşunda tartışmalı yerler bulunduğu için bu derslerde farklı araştırmacıların okumaları sık sık karşılaştırılır.
Orta Asya'dan Balkanlara uzanan Türk topluluklarının tarihini ve bugünkü siyasi yapısını incelersin. Lehçelerin yayılışı çoğu zaman göç ve devlet sınırlarıyla açıklanır.
Kiril, Latin ve Arap alfabelerinin Türk cumhuriyetlerinde nasıl kullanıldığını ve yazı dilinin nasıl değiştiğini öğrenirsin. Bir metnin hangi alfabeyle yazıldığı, o dönemin siyasi kararlarını da gösterir.
Dersler
Aşağıdaki liste, lehçe karşılaştırmasını edebiyat metinleriyle dengeleyen bir örnek akıştır.
Zorunlu dersSeçmeli ders
Kaynak ve uyarı. Lehçe dersleri hangi dillerin açıldığına göre farklılaşır; bazı okullarda Kazakça ya da Özbekçe seçmeli, bazılarında zorunlu olabilir, bu yüzden programı okulun kendi kataloğundan teyit et.
Uzmanlaşma Alanları
Lehçe ve edebiyat mezunları çoğunlukla akademi, kamu, eğitim ve kültür alanlarına yönelir. Hangi lehçeye ağırlık verdiğin ve yanına hangi ikinci beceriyi eklediğin, hangi kapının açılacağını büyük ölçüde belirler.
Yüksek lisans ve doktorayla Türkoloji ve Türk dilleri alanında öğretim üyesi ya da araştırmacı olmak. Akademik kadro sayısı sınırlıdır; yayın ve yabancı dil yeterliliği belirleyici olur.
Türk Dünyası ile ilgili kamu birimleri ve uluslararası kültür kurumlarının ilgili birimlerinde çalışmak. Bu kurumlara giriş genelde sınav, dil belgesi ve ilanla olur.
Türk dünyasındaki yazarların eserlerini yayına hazırlamak, transkripsiyon ve metin düzeltme işleri. Lehçe yazımındaki farkları bilmek bu işte fark yaratır.
Yabancılara Türkçe öğretimi yapan kurumlarda ya da özel kurslarda çalışmak. Sertifika ve pedagojik formasyon, bu yolda işe girmeyi kolaylaştırır.
Azerbaycan, Özbek ve Kazak metinlerinden Türkçeye çeviri ve belge çevirisi yapmak. Lehçe bilgisi tek başına yetmez; mütercimlik sertifikası ve düzenli pratik gerekir.
Müze, kültür merkezi ve yerel yönetimlerde dil ve kültür alanında projeler yürütmek. Derlemecilik ve sözlü kültür kayıtlarını arşivlemek bu alanın bir parçasıdır.
Kimler İçin Uygun
Uzak görünen dillerle uğraşan bir programdır bu. Yakınındaki bir dili daha derinden anlamak istiyorsan sana göre olabilir.
Kaç Net Gerekir
Her programa son yerleşen adayın ders bazında netleri, taban puan bandına göre gruplandı. Her satır o banttaki programların ortalaması.
Kaynak: YÖK Atlas net verisi, 2025-YKS. ÖSYM ders bazında net istatistiklerini yerleştirme sonuçlarından sonra açıkladığı için en güncel net yılı 2025, puan verisi ise 2026. Bantlar 2025 taban puanına göre kuruldu. Netler tek bir adayın sonucu, sınıf ortalaması değil; yani programın en alt sınırı.
Arz ve Talep
Bir bölümün iyi olup olmadığını taban puan tek başına söylemez. Program sayısı artarken sıralama gerilerse o bölüme girmek kolaylaşıyor ama diploma da yaygınlaşıyor demektir. Ortanca başarı sırası ile puanlı program sayısını yan yana koyduk.
2023 ile 2026 arasında puanlı program sayısı yüzde 0 arttı, ortanca başarı sırası ise yüzde 41 iyileşti. Sıralamanın gerilemesi bölüme girmenin kolaylaştığı anlamına gelir. Yıllar arasında yalnız taban puanı olan programlar karşılaştırıldı.
Kalite Göstergeleri
Aynı taban puana sahip iki program aynı şey değildir. Öğretim üyesi yoğunluğu ve mezunların KPSS ortalaması iki somut kalite sinyali.
Bu bölümü veren 19 üniversitenin programlarında bildirilen profesör, doçent ve doktor öğretim üyesi sayılarının toplamı. Aynı kadro burslu ve ücretli varyantlarda yeniden sayılabilir; program bazında sayılar aşağıdaki tabloda.
Bu bölümün programlarında kontenjanın öğretim üyesi sayısına oranının ortancası 8,2. Oran düştükçe öğrenci başına düşen akademik ilgi artar.
18 programda mezunların KPSS ortalaması yayınlanmış, genel ortalama 64,9. Kamuya bakan aday için somut bir gösterge.
19 programın 3 tanesi MÜDEK, ABET gibi bir kuruluştan program akreditasyonu almış. Akreditasyon, programın eğitim ölçütlerini karşıladığını gösterir.
Tüm Programlar
19 programın tamamı. Şehre, üniversite türüne ve ücret durumuna göre süz ve sırala.
19 program
Şehirler
Şehir seçimi tercih listesinin en somut kısıtı. Her ildeki en düşük ve en yüksek taban puan, en düşükten başlayarak. Yalnız taban puanı olan programlar sayıldı.
İlgili Bölümler
Benzer derslerle başlayan, mezuniyet sonrası birbirine yakın alanlara çıkan bölümler.
Yapay Zeka Kariyer Araçları
Okurken staj, mezun olurken iş. CV'ni yapay zeka desteğiyle hazırla, yapay zeka mülakatçıyla prova yap, açık pozisyonlara göz at.
Üniversite ve program verileri YÖK Atlas ile ÖSYM Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu'ndan derlenmiştir. Nihai kontrollerinizi ÖSYM'nin resmî kılavuzundan yapmanız gerekir.
Web sitemizde size daha iyi bir deneyim sunmak için çerezler kullanıyoruz. Performansımızı analiz etmek ve reklamları kişiselleştirmek için diğer çerezleri kullanmak istiyoruz, ancak yalnızca kabul etmeniz halinde. Seçimleriniz hakkında daha fazla bilgi edinmek için çerez politikamızı okuyabilirsiniz.